Seksualiteit en relaties staan op scholen in de aandacht. Het is sinds een paar jaar verplicht om leerlingen te onderwijzen op dit gebied. Iets wat door sommigen in onze samenleving gezien wordt als ongewenst. Met mijn 82 jarige vader sprak ik hier een paar dagen geleden over en hij zei: ‘Tja, misschien toch wel goed. Tegen ons werd vroeger alleen maar gezegd: als je maar goed uitkijkt. Alleen wisten we niet zo goed waarvoor. Ik had vroegere een wat oudere vriend die me vaak thuis opzocht, later hoorde ik dat hij homoseksueel was, misschien vond hij me leuk op die manier, maar wist ik veel. Daar werd niet over gesproken.’

Seksualiteit is in de gehandicaptenzorg een lastig onderwerp. Het is voor begeleiders vaak gênant om over te praten of men wil niet te veel porren in de privacy van cliënten, soms komt het onderwerp ook te dichtbij of zijn cliënten seksueel grensoverschrijdend richting begeleiders. De sociale-emotionele ontwikkeling ligt vaak achter op de werkelijke kalenderleeftijd. Dat maakt onze cliëntengroep kwetsbaar. Onderwerpen als gelijkwaardigheid in relaties en consensus op gebied van seksualiteit zijn erg ingewikkeld.

Maar er zijn allerlei instrumenten ontwikkeld zoals prentenboeken met uitleg en er zijn binnen de meeste instellingen seksuologen die kunnen adviseren.

Intimiteit was zeker vroeger in de gehandicaptenzorg een ondergeschoven kind. Een beetje zoals het mijn vader verging is de oudere generatie van onze cliënten maar mondjesmaat voorgelicht en leerden ze vooral wat niet mag.

Een paar jaar geleden was ik met cliënten naar een evenement waar Maan optrad. Met Karel bekeek ik het optreden van een afstandje.

Hij vond er weinig aan en maakte een wegwerpgebaar. ‘Niks aan, Maan is een homo.’
‘Wat zeg je nou?’
‘Maan is een homo.’
‘Weet je wel wat dat is, een homo?’
‘Homo’s zijn stom.’
‘Karel, homo’s zijn jongens die van jongens houden.’
Hij laat even mijn woorden doordringen en trekt zijn gezicht in een diepe denkfrons.

Karel is altijd op zoek naar een meisje, iedereen in zijn familie is getrouwd, dat is ook zijn ideaal. Op zijn zestigste zijn zijn verwoede pogingen nog altijd op niets uitgelopen.
‘Jongens die van jongens houden?’
‘Ja.’
‘Kan dat ook?’
‘Ja, dat kan..’
‘Kunnen die  trouwen?’
‘Ja.’
‘ O, nou, dan stop ik met die gekke meiden, dan zoek ik voortaan een leuke jongen!’
Hij glimlacht tevreden. Er zijn plotseling een hele hoop opties. 
Kees, homo, gekke wijven…   Dan ben ik nu op Luus.

Scroll to Top